Een restaurant zónder bediening: bij De Haan aan de Aweg in Groningen pakken gasten zelf hun drankjes, houden bij wat ze drinken en leggen ze voor elke gang hun eigen bestek klaar. Een concept dat – opmerkelijk genoeg – nog steeds uniek is in Nederland. “We zijn eigenlijk Groningen in het klein,” zegt eigenaar en chef-kok Dennis de Haan. “Toegankelijk, ontspannen, maar wel van topniveau.”

De moeder van eigenaar en chef-kok Dennis de Haan vond laatst nog een verfrommeld briefje uit 2011. Geschreven door Dennis, tijdens een stage in Amerika bij een van de beste restaurants van het land. Een soort stappenplan was het, met voor elk jaar één specifiek doel. Het ene jaar: de Cas Spijkers Academie afronden. Weer een ander jaar: werken bij een sterrenrestaurant. En in 2016, zijn stip op de horizon, een eigen restaurant.

En inderdaad, dat jaar opende De Haan zijn eigen, gelijknamige fine dining-restaurant aan de Aweg in Groningen. Jaren eerder had hij al eens in een vaktijdschrift gelezen over een zaak in Antwerpen waar de chef alleen in de zaak stond.

 “Ik las het en wist meteen: dit is wat ik wil.” Niet alleen vanwege het ontbreken van extra loonkosten, want dat scheelt toch behoorlijk, maar vooral om de sfeer. “Ontspannen, huiselijk, zonder poespas. Geen mensen die steeds vragen of je nog een watertje wilt, of aan tafel een college geven over wijn.” 

De Haan serveert samen met een van zijn koks vijf avonden in de week een 5 gangen-menu. Het vraagt behoorlijk wat voorbereiding, denkwerk en efficiency. “Over alles, echt alles, is nagedacht”, wijst de chef om zich heen. Op elke tafel staat een houten ‘bestekstam’ met per gang een nieuw setje bestek, klaar om zelf te pakken. In de self service wijnbar staan bijpassende flessen en glazen per gang opgesteld; nieuwe flessen liggen koud met de kurk al los. Zelfs het thee-eitje is al gevuld. “Ik heb daar tijdens de avond zelf geen tijd voor. Maar je wilt het je gasten wel zo makkelijk mogelijk maken.”

“We zijn Groningen in het klein”

Het menu wisselt regelmatig: om de paar weken vervangt De Haan twee of meer gangen. De volgende dag serveert hij voor het eerst een nieuw tussengerecht: lamsnek met paling, Japanse aubergine en lavas. Het zal die avond de eerste keer zijn dat hij het gerecht maakt, want aan voorkoken doet hij niet. “Nee, ik denk alle gerechten tot in detail uit. Daar ben ik vaak weken mee bezig. En ik neem me ook elke keer voor om het vooraf al een keer te maken, maar door gebrek aan tijd is me dat nog nooit gelukt.” Gaat het dan nooit een keertje mis, willen we weten. “Eigenlijk niet. Hooguit pas ik de verhoudingen nog een keer aan, maar ook dat is misschien eens per jaar.”

De kookkusten van De Haan blijven ondertussen niet onopgemerkt. Een van de eerste lovende recensies verscheen drie maanden na opening in de Volkskrant en inmiddels heeft de zaak een Bib Gourmand, een vermelding in de vermaarde Gault&Millaut-gids en Michelin-gids en een notering in Lekker. Wie wil reserveren moet er dan ook vroeg bij zijn: de eerstvolgende plek op vrijdag of zaterdag is pas in mei volgend jaar. 

Dat het concept tot op de dag van vandaag uniek is, verrast De Haan nog steeds. “Er heeft zich gek genoeg nooit iemand gemeld met hetzelfde idee.” Het concept is misschien ook wel ‘typisch Gronings’, zegt hij even later. “Eigenlijk zijn we Groningen in het klein: gezellig, toegankelijk, low key, maar wél van niveau en de beste kwaliteit.”

www.restaurantdehaan.nl

Wijck stoomt zich klaar voor de winter  

“De wintermaanden zijn bij ons één groot evenement” 

Groningen is sinds september een nieuwe horecagelegenheid rijker met Wijck: een restaurant, grand café en evenementenlocatie ineen, pal aan de Grote Markt. De ondernemers achter dit concept zijn Groningers Peter Torenbosch en Lennart Deddens, in samenwerking met Maripaan Horeca. “In Wijck komt alles samen wat we de afgelopen jaren hebben gedaan samen.” 

Peter Torenbosch en Lennart Deddens (41) zijn inmiddels bekende namen in de Groningse horecawereld. De twee zijn van jongs af aan bevriend. Ze werden min of meer naast elkaar geboren (‘er zat maar één huis tussen’) in Stadskanaal. Ze werden vrienden, later collega’s bij Mr Mofongo en nog weer later compagnons. Hun gezamenlijke ondernemerschap begon met The Boilermakers en groeide uit tot cocktailbar The Stockroom, twee vestigingen van Boel, club FIXY en nu dus Wijck. Inmiddels staan er bij hun bedrijven samen ruim tweehonderd mensen op de loonlijst.  

“We wilden iets dat Groningen nog niet heeft”    

Wijck opende begin september de deuren, op een prominente locatie aan de Grote Markt. Het restaurant annex grand café biedt ruimte aan 250 gasten, verdeeld over twee verdiepingen, met een groot terras aan de voorzijde. In de kelder vind je een veelzijdige eventruimte, geschikt voor onder andere feesten, walking dinners, gala’s en eens in de twee weken een comedyclub. Ook zijn er vier afgesloten karaokeruimtes te huur. In totaal is er plek voor 900 mensen.  

Van ’s ochtends vroeg tot diep in de nacht 

“Wij wilden iets wat Groningen nog niet heeft,” zegt Torenbosch. “Een totaalconcept, een dagvullend programma: koffie op het terras, lunchen, borrelen met cocktails, dineren en daarna dansen in de kelder. Op een plek als deze moet je zeven dagen per week open zijn, van ’s ochtends vroeg tot diep in de nach

Samenwerking 

Sinds een tijdje zijn Torenbosch en Deddens met Wijck lid van de GCC. “Het is goed dat de GCC zich hard maakt voor ondernemers. Ze ondersteunen bij evenementen, brengen ondernemers bij elkaar en stellen kwesties aan de kaak.” Torenbosch wijst bijvoorbeeld op de Oosterstraat, die volgeparkeerd staat met fietsen, een probleem waar meerdere ondernemers tegenaan lopen, letterlijk en figuurlijk. “Door ondernemers samen te brengen komen dit soort kwesties duidelijk naar voren. We zitten vaak met dezelfde issues. Samen sta je sterk en kun je dingen aanpakken.”  

Dat past ook bij de manier waarop de twee hun ondernemerschap vormgeven. Bij al hun concepten zoeken de twee samenwerking op met anderen. “Het is altijd goed om er een partij bij te halen die van bepaalde zaken nóg meer verstand heeft dan jij. Bij The Stockroom was dat topbartender Erik Beeftink, bij FIXY werkten we met Kopjek. En bij Wijck is dat Maripaan Horeca, een grote en ervaren speler met onder meer ’t Feithhuis en Graansilo Eten & Drinken.”  

Wintermaanden 

Ondertussen maakt Wijck zich op voor de drukte van de wintermaanden. Wintergoud en Winterstad staan voor de deur. “Een fantastisch initiatief waar de hele stad wat aan heeft”, zegt Torenbosch. Ook bij Wijck zorgen de evenementen in de binnenstad hoogstwaarschijnlijk voor extra aanloop. En nu al stromen de reserveringen voor december binnen. “En we organiseren Kerstbrunches, nieuwjaarsborrels, en de clubavond Misfit, georganiseerd samen met Kopjek, in de kelder. De wintermaanden zijn bij ons één groot evenement. 

www.wijckgroningen.nl  

Grote Markt 33  

Mathijs Bannink had altijd al de droom om zijn twee passies te combineren: horeca en sport. Wat zeven jaar geleden begon als het koken voor vrienden en klanten vanuit zijn werk als personal trainer, is inmiddels uitgegroeid tot lunchroom Healthy Way, een gezonde maaltijdservice met tachtig klanten per dag én energiereepmerk Nature Crunch. Volgens Bannink zit gezond eten in de lift: “Het loopt heel goed.”

Op driehoog, in het keukentje van zijn appartement, kookte Bannink voor zijn klanten tot het de spuigaten uitliep. Daarom trok hij vijf jaar geleden in het pand aan de Carolieweg 21: een goede, betaalbare locatie. Voor dit nieuwe horeca-avontuur was een extra paar handen nodig, en Bannink wist meteen wie hij moest bellen. Andreas Bijsterveld, een oude vriend van de koksopleiding, is inmiddels fulltime in dienst. Samen met twee stagiairs runnen ze de maaltijdservice, het lunchcafé en alle andere onderdelen van Healthy Way. “Het is hard werken.”

“Zo chill mogelijk voor de klant”

Pasta met rode pesto, kip en broccoli, gele curry met vega kip, bloemkool en rijst: de gezonde maaltijden Healthy Way laat zien dat gezond eten ook lekker kan zijn. Dat valt in de smaak. Elke werkdag nemen gemiddeld tachtig klanten een maaltijd af voor een relatief klein prijsje (€7,15 voor lunch en €9,35 voor avondeten). Het bedrijf werkt zonder doorlopende abonnementen en de bezorging is gratis. “We maken het zo makkelijk en chill mogelijk voor de klant”, vertelt Bannink.

Dat het concept aanslaat, blijkt ook uit de manier waarop Healthy Way wordt opgepikt door sportend Groningen. Het horecabedrijf levert aan verschillende gyms in de stad en dit jaar gaat Bannink ook de nieuwe horecagelegenheid van The Gym Haren runnen. Sinds kort bestiert Healthy Way ook een foodtruck en zijn ze te vinden op evenementen. “Vorig weekend stonden we nog op een bruiloft.”

Verbouwing

Healthy Way heeft net een grondige verbouwing achter de rug: meer zitplaatsen en een gezelligere uitstraling. Dat moet het vele publiek dat door de Carolieweg slentert naar binnen lokken. “Ik heb de straat in de afgelopen jaren zien veranderen en je ziet het steeds drukker worden”, vertelt Bannink. “Het is niet meer dat vergeten straatje dat het vroeger was.” Sinds een paar maanden is hij ook lid van de Groningen City Club. “Ik wil graag netwerken met andere ondernemers.”

Of Bannink nog toekomstplannen heeft? “Ik zeg altijd: ‘Zo is het goed’, maar dan komt er een nieuw ding op mijn pad”, vertelt hij lachend. Achter de toonbank zit, hoe kan het ook anders, een kleine gym verscholen waar een aantal personal trainers sporten met hun klanten. “Mogelijk wil ik ooit de gym uitbreiden.”

“Ik werd in de Zwanestraat met open armen ontvangen” 

Al voordat de deuren van de Engelstalige boekenwinkel One More Chapter opengingen was het een daverend succes. De filmpjes over de opening gingen viraal en vergaarden tienduizenden views en de lovende reacties stroomden binnen. De boekenwinkel opende eind augustus zijn deuren, en een lange rij door de Zwanestraat beloofde een goed begin. Inmiddels is eigenaresse Esmée Uiterwaal-Eenkhoorn helemaal geland in haar nieuwe winkel. “Ik wil een community van boekenliefhebbers bouwen in Groningen.” 

De boekenwinkel, gevestigd in een sfeervol pand aan de Zwanestraat 5, oogt knus. “Het gebouw past perfect bij de atmosfeer van de winkel”, zegt Uiterwaal-Eenkhoorn. De ruimte is smal en oogt licht door de grote ramen. De wanden zijn wit, maar de honderden boeken zorgen voor een waar kleurenspektakel. Achter in de zaak staan twee comfortabele fauteuils waar klanten rustig door boeken kunnen bladeren. 

Uiterwaal-Eenkhoorn wil met haar boekenwinkel maar één ding: “Mijn liefde voor boeken delen met andere mensen.” Eigenlijk is haar eigen boekensmaak een blauwdruk geweest voor het aanbod van de winkel: “Ik hou vooral van romance, fantasy, literary fiction en thrillers.” Een groot gedeelte van de boeken in One More Chapter heeft ze dan ook gelezen. “Ik vind het belangrijk dat ik weet wat ik verkoop.” In haar winkel geeft ze ook een podium aan lokale creatievelingen. Naast boeken biedt One More Chapter ook snuisterijen, helemaal in de stijl van de winkel: kleurrijk, vol fantasie en een tikkeltje excentriek. 

De droom van Uiterwaal-Eenkhoorn is om een boekencommunity in Groningen te vormen. De winkel moet niet alleen een plek zijn waar mensen boeken kopen, maar ook waar ze gelijkgestemden ontmoeten. Binnenkort wil ze daarom een boekenclub oprichten en creatieve workshops organiseren. Maar ook zonder dat weten Groningse boekenwurmen de winkel al te vinden: “Ik heb nu al vaste klanten die soms meerdere keren per week komen”, vertelt ze lachend. “Soms dan zet ik een foto op Instagram van een nieuw boek dat ik binnen heb en dan denk ik ‘zij komt vast straks deze kopen’. En ja hoor, binnen de kortste keren staat ze voor de deur.”  

Uiterwaal-Eenkhoorn vindt niet alleen contact met mede-boekenliefhebbers belangrijk. Ook met andere ondernemers wil ze een goede band. “Ik werd in de Zwanestraat met open armen ontvangen”, vertelt ze. De andere, veelal lokale, ondernemers waren enthousiast over de komst van een nieuwe winkel naar de straat, waar toch een aantal panden leegstaat. De eerste samenwerking is al gestart: “Als mensen hier een boek kopen krijgen ze een boekenlegger van Bagels & Beans waarmee ze een gratis koffie kunnen halen.”  

De winkel is dus een aanwinst voor de binnenstad. One More Chapter was nog geen maand geopend of er stond al een afgevaardigde van de Groninger City Club voor de deur om Uiterwaal-Eenkhoorn uit te nodigen voor een lidmaatschap. “Ik dacht meteen: ‘Ja, leuk!’”  

www.onemorechapter.nl 

“Mag ik eens binnenkijken, of woon je hier?”, vroeg een klant laatst aan Marjon Goossen van Kastanje Wonen. Het was niet de eerste keer dat een klant dacht zomaar iemands huis te zijn binnengewandeld, want Goossen krijgt deze vraag wel vaker. Enigszins geamuseerd antwoordt ze dan: “Natuurlijk, het is een winkel!” Maar eigenlijk is dat huiskamergevoel precies wat ze wil overbrengen. “Dat klanten even kunnen visualiseren hoe hun huis eruit kan zien met deze meubels.”

Kastanje Wonen werd meer dan 30 jaar geleden opgericht door Gea Emmelkamp. Ongeveer drie jaar geleden stopte zij ermee. Er vestigde zich tijdelijk een outlet in het pand aan de Oude Kijk in ’t Jatstraat. “Zonde”, vond Goossen, die al jaren vaste klant was. Zij zette uiteindelijk Kastanje Wonen, na een kleine tussenpoos, voort. En nu is het weer diezelfde herkenbare, gezellige woonwinkel, met een elegante sofa in de etalage, comfortabele fauteuils en hier en daar een kleurrijk accent van roze of oranje. Er zijn mooie stenen vazen, bijzettafeltjes, zachte kussentjes, en je kunt er terecht voor cadeautjes als er iemand jarig is. Daarnaast is er een hoekje met kunst van makers uit Groningen en daarbuiten.

Het was niet per se Goossens’ ambitie om een meubelwinkel te runnen. Hiervoor werkte ze ruim 15 jaar als interieurstylist en kwam ze regelmatig in Kastanje Wonen om inspiratie op te doen en spullen te kopen voor de huizen die ze inrichtte. Toen Emmelkamp vertelde dat ze met pensioen ging, zei Goossen: “Wat jammer dat het stopt!” “Had je het anders over willen nemen?”, reageerde Emmelkamp. Maar helaas was het daarvoor al te laat, want het pand was al toegezegd aan andere ondernemers, die er een outlet begonnen.

Vanaf nul beginnen

“Het bleef in mijn hoofd”, vertelt Goossen. Toen het pand niet veel later weer vrijkwam, kon ze Kastanje alsnog voortzetten. De spullen waren allemaal al weg. “Ik moest vanaf nul beginnen.” Daarbij kwam haar ervaring als interieurstylist kwam goed van pas. “Ik volg vooral mijn eigen gevoel. Ik ga niet met de mode mee. Als beige in is, wordt niet opeens mijn hele winkel beige.”

Geen kermiswinkel

Ze wilde niet veel veranderen aan het concept van Kastanje. Daarom doet Goossen nog altijd zaken met dezelfde leveranciers als Emmelkamp destijds deed. “We verkopen spullen van goede kwaliteit, spullen die je niet overal tegenkomt. We onderscheiden ons van de massa.” Daarnaast vindt Goossen het belangrijk dat de winkel, ondanks de beperkte ruimte van het pand, rust uitstraalt. “Het is geen kermiswinkel.”

Groningen City Club

Als relatief kleine ondernemer in hartje Groningen vond Goossen het logisch om lid te worden van de Groningen City Club. “Zo blijf ik goed geïnformeerd over wat er speelt in de binnenstad.” En als ze dingen signaleert – als ondernemer in de binnenstad hoor en zie je nogal wat – dan kan ze die laagdrempelig aankaarten bij de GCC. Via de GCC kwam ze daarnaast op het idee om op WinterWelVaart met een kraam te staan. “Dus ik heb net al even gemaild. Handig, de lijntjes zijn kort.”